Otonom Araçlarda Güvenli Bilgi Paylaşımı: Aldatıcı Davranışların Etik Sınırları

Otonom Araçlarda Güvenli Bilgi Paylaşımı

Otonom araçların (AV) dış insan-makine arayüzü (EHMI) sayesinde diğer araçlar ve yayalarla bilgi paylaşımı kolaylaşmaktadır. Ancak mevcut araştırmalar, eylemlerin sırası ve EHMI uygulamalarının yanı sıra aldatıcı davranışların etkilerini göz ardı etmektedir. Bu da iyi niyetli aldatıcı davranışların (yani her iki tarafa da fayda sağlamayı amaçlayan yanıltıcı açıklamalar) izin verilip verilmemesi sorusunu gündeme getirmektedir.

Oyun Teorisi Temelli Bir Çerçeve

Bu çalışmada, AV'ler için EHMI bilgi paylaşım çerçevesini oyun teorisi temelinde oluşturduk. İyi niyetli aldatmayı göz önünde bulundurarak, karar verme sürecini üç aşamaya ayırdık: bilgi paylaşımına karar vermek, ne zaman paylaşım yapacağını belirlemek ve ne tür niyet bilgisi paylaşacağını seçmek.

Aldatıcı Davranışların Avantajları

Sonuçlar, AV'nin etkileşim güvenliğini en üst düzeye çıkarmayı beklediği belirli durumlarda, aldatmanın teorik avantajlarının olduğunu göstermektedir. 484 vakadan 40'ında (%8,3), başarılı aldatma yoluyla güvenlik artırılabilmektedir. Bu başarılı aldatmalar iki kategoriye ayrılmaktadır:

• 28 vakada, düz giden AV, sola dönüş yapan insan sürücülü aracın (HV) yol vermesini beklerken, HV daha düşük hız ve daha yüksek ivme sergilemiştir.
• 12 vakada, AV HV'nin önce hareket etmesini beklerken, HV daha yüksek hız ve daha düşük ivme sergilemiştir.

Sanal Gerçeklik Deneyi

Ayrıca, bir sanal gerçeklik sürüş simülasyonu deneyi gerçekleştirdik ve sonuçlarımızı doğruladık. Ek olarak, katılımcıların EHMI'ye olan güveninin düşük olduğu durumlarda, bu uygulamanın etkileşim verimliliğini olumsuz etkilediğini bulduk.

Sonuç

Bu çalışma, gelecekteki EHMI tasarımı ve otonom sürüş sistemlerinin etik karar verme süreçleri için spesifik hipotezler temelinde keşifsel bir davranışsal mekanizma çalışması niteliğindedir.